Dat is niet zo vreemd. Geen grafsteen in lange rijen, maar een plek in een bos, op de hei of in een ander natuurgebied. Een plek die uiteindelijk weer volledig onderdeel wordt van de natuur.
Juist daar past een zelfgemaakte houten kist eigenlijk heel vanzelfsprekend bij.
Maar als je die kist misschien jaren van tevoren maakt, zijn er wel een paar interessante vragen.
Welk hout gebruik je? Mag je het hout behandelen? Hoe zit het met lijm, schroeven en beslag?
En kan een meubel dat jarenlang in huis heeft gestaan later zonder meer op een natuurbegraafplaats worden gebruikt?
Het uitgangspunt van natuurbegraven is eenvoudig: wat in de grond wordt gebracht, moet uiteindelijk weer kunnen opgaan in de natuur.
Ook bij gewoon begraven gelden regels voor de materialen waarvan een kist of ander omhulsel is gemaakt. Daarnaast kunnen natuurbegraafplaatsen hun eigen voorwaarden stellen.
Dat betekent vooral: Denk bij het ontwerpen niet alleen aan hoe iets eruitziet, maar ook aan waar het uiteindelijk terechtkomt.
Natuurlijk begraven: past een zelfgemaakte kist daarbij?
Sinds een aantal jaar is een trend de verduurzaming van de uitvaart.
De uitvaartorganisaties worden uitgedaagd milieuvriendelijker te werken, bijvoorbeeld door te zorgen voor het verlagen van de uitstoot van schadelijke stoffen bij het cremeren en door over te stappen van gas als brandstof op elektriciteit of een bio-variant.
En inmiddels zijn er ook groene varianten voor grafkisten. Kisten die zowel qua fabricage als afbreekbaarheid groen zijn. Te denken valt ook aan zogenaamde “familiekisten” die vaker dan 1 keer worden gebruikt, of baren in plaats van kisten. Daarnaast stijgt ook het aantal ter aarde bestellingen op natuurbegraafplaatsen.
Niet perfect, niet overdadig, wel sterk en met een verhaal: zo zie ik hout voor later het liefst.
Massief hout ligt voor de hand
Voor Kistvoorlater werk ik het liefst met hout.
Niet alleen omdat ik meubelmaker ben. Hout is sterk, goed te repareren en prettig te bewerken. Het veroudert mooi en kan, wanneer het verstandig wordt gekozen en afgewerkt, goed passen bij het idee van natuurbegraven.
Een massief houten kist hoeft bovendien helemaal niet ingewikkeld te zijn.
Een paar brede delen. Goede verbindingen. Een degelijke bodem. Handgrepen. Een deksel.
Juist in die eenvoud kan veel schoonheid zitten.
Niet omdat er zoveel mogelijk aan toegevoegd wordt, maar omdat materiaal, verhouding en vakmanschap zichtbaar mogen blijven.
Het hout hoeft niet perfect te zijn
Bij meubels zoeken we vaak naar foutloos hout.
Geen scheuren. Geen verkleuringen. Geen knoesten.
Maar bij een persoonlijk meubel voor later hoeft dat voor mij helemaal niet.
Een noest vertelt dat er ooit een tak zat.
Een kleurverschil hoort bij de boom.
Een oude reparatie kan onderdeel van het verhaal worden.
En misschien is er al hout aanwezig dat voor jou meer waarde heeft dan een stapel perfecte nieuwe planken.
Hout van een boom die jarenlang in de tuin heeft gestaan.
Of dat hout technisch geschikt is, moeten we natuurlijk eerst beoordelen.
Maar het idee spreekt me aan: Niet alleen een natuurlijke kist, maar een kist waarvan het materiaal zelf al een leven achter zich heeft.
En hoe zit het met lijm en schroeven?
Een volledig houten meubel zonder een druppel lijm of een metalen verbinding klinkt mooi. Maar dat hoeft niet altijd.
Een meubel of kist moet in de eerste plaats veilig en degelijk zijn. Verbindingen moeten sterk genoeg zijn en de constructie moet betrouwbaar blijven.
Toch zou ik bij een meubel voor later proberen het aantal verschillende materialen beperkt te houden. Niet omdat iedere schroef een probleem is.
Maar omdat eenvoud voordelen heeft. Hoe minder verschillende materialen we gebruiken, hoe makkelijker later is vast te stellen waar het meubel precies uit bestaat.
En hoe beter dat aansluit bij de gedachte achter natuurbegraven.
Hout kan heel lang meegaan, zonder voor altijd te hoeven blijven.
Afwerking en gebruik
Een meubel voor later moet niet alleen geschikt zijn voor zijn laatste functie. Het moet vooral jarenlang een goed meubel zijn. Een bank moet tegen dagelijks gebruik kunnen, schoon te maken zijn en af en toe opnieuw onderhouden kunnen worden.
Daarom kies ik bij Kistvoorlater voor een eenvoudige, herstelbare afwerking die bij het hout past en waarvan precies bekend is wat er gebruikt is. Als het meubel later opnieuw wordt geolied, gerepareerd of aangepast, kan dat worden vastgelegd.
Zo blijft het meubel bruikbaar in het dagelijks leven, zonder dat we uit het oog verliezen waarvoor het ooit nog bedoeld kan zijn.
Het Kistpaspoort groeit mee
Bij oplevering leggen we in het Kistpaspoort vast welk hout, welke lijm, welke afwerking en welke andere materialen zijn gebruikt.
Maar het paspoort hoeft daarna niet in een la te verdwijnen.
Wordt het meubel tien jaar later opnieuw afgewerkt? Dan kan dat erbij. Wordt een onderdeel vervangen of gerepareerd? Ook dat kan worden genoteerd.
Zo ontstaat in de loop van de jaren een compleet verhaal van het meubel. Niet alleen hoe het ooit is gemaakt, maar ook wat ermee is gebeurd.
En juist dat is waardevol als het meubel later zijn laatste functie krijgt.
Uiteindelijk beslist de plek
Welke regels over twintig of dertig jaar gelden, kunnen we nu niet voorspellen. Bovendien kunnen natuurbegraafplaatsen hun eigen voorwaarden hebben.
Daarom moet later altijd opnieuw worden gekeken of het meubel nog past binnen de dan geldende regels en de wensen van de gekozen begraafplaats.
Dat vind ik geen zwakte van het idee, maar juist een reden om alles goed vast te leggen. We hoeven vandaag niet alles voor later te weten. We moeten er vooral voor zorgen dat later duidelijk is hoe het meubel is gemaakt en welke materialen erin zitten.
Terug naar de natuur
Juist daarom vind ik natuurbegraven zo goed passen bij Kistvoorlater.
Een houten meubel dat met aandacht is gemaakt. Jarenlang wordt gebruikt. Verkleurt, slijt, misschien wordt gerepareerd en herinneringen verzamelt.
En uiteindelijk hoeft het niet voor eeuwig te blijven bestaan.
Het mag terug naar de natuur.
Dat is misschien wel een van de mooiste eigenschappen van hout:
het kan heel lang meegaan, zonder voor altijd te hoeven blijven.
Nieuwsgierig?
Misschien weet je al dat je later graag natuurlijk begraven wilt worden.
Misschien heb je daar nog helemaal niet over nagedacht.
Voor het maken van een meubel voor later maakt dat niet zoveel uit.
We kunnen nu al bewust kiezen voor hout, constructies en materialen die passen bij het idee van eenvoud en vergankelijkheid. En we kunnen alle keuzes zorgvuldig vastleggen voor later.
Kom gerust eens kijken in de werkplaats.
Eerst maar eens koffie..
